Pomocné, modálne, slovesá „dovere, potere, volere, sapere“ tvoria príčastie minulé tak ako ostatné pravidelné slovesá:


dovere – dovuto

potere – potuto

volere – voluto

sapere – saputo



Tieto modálne slovesá v „Passato Prossimo“ používajú ako pomocné sloveso aj „avere“ aj „essere“.



Pre ich správne použitie sa stačí riadiť niekoľkými pravidlami:


  1. Ak modálne slovesá stoja samostatne, používajú pomocné sloveso avere:


Ho saputo


Ho saputo una bella cosa.                     Abbiamo saputo una bella cosa.

Hai saputo una bella cosa.                    Avete saputo una bella cosa.

Ha saputo una bella cosa.                     Hanno saputo una bella cosa.


Non ho voluto neanche il gelato...



 

  1. Ak modálne slovesá použijeme s významovým slovesom, ktoré v „Passato Prossimo“ používa ako pomocné sloveso „avere“, tak potom aj modálne slovesá preberú pomocné sloveso „avere“:


Ho venduto la casa...


Ho dovuto vendere la casa.                    Abbiamo dovuto vendere la casa.

Hai dovuto vendere la casa.                   Avete dovuto vendere la casa.

Ha dovuto vendere la casa.                    Hanno dovuto vendere la casa.




  1. Ak modálne slovesá použijeme s významovým slovesom, ktoré tvorí „Passato Prossimo“ so slovesom „essere“, tak potom aj modálne slovesá preberú pomocné sloveso „essere“:


Sono tornato da Roma...


Sono dovuto / dovuta tornare da Roma    Noi siamo dovuti / dovute tornare da Roma.

Sei dovuto / dovuta tornare da Roma.      Voi siete dovuti / dovute tornare da Roma.

É dovuto /dovuta tornare da Roma.          Sono dovuti / dovute tornare da Roma.



Sono uscito / uscita...


Sono potuto / potuta uscire .                   Siamo potuti / potute uscire.

Sei potuto / potuta uscire.                       Siete potuti / potute uscire.

É potuto / potuta uscire.                          Sono potuti / potute uscire.



 

  1. Ak použijeme modálne slovesá v „Passato Prossimo“ spolu so zvratnými slovesami, tak musíme dávať pozor na slovosled, teda na to, kde zaradíme meniacu sa časticu „-SI“, pretože práve od jej miesta závisí, či použijeme pomocné sloveso „avere“ alebo „essere“:


Esempi:

AVERE

ESSERE

Ho voluto lavarmi.

 

Mi sono voluto / voluta lavare.

 

Hai voluto lavarti.

 

Ti sei voluto / voluta lavare.

 

Ha voluto lavarsi.

Si é voluto / voluta lavare.

 

Abbiamo voluto lavarci.

 

Ci siamo voluti / volute lavare.

 

Avete voluto lavarvi.

 

Vi siete voluti / volute lavare.

 

Hanno voluto lavarsi.

 

Si sono voluti / volute lavare.


 

 

AVERE

 

ESSERE

Non ho potuto fermarmi.

Non mi sono potuto / potuta fermare.

 

Non hai potuto fermarti.

Non ti sei potuto / potuta fermare.

 

Non ha potuto fermarsi.

Non si é potuto / potuta fermare.

 

Non abbiamo potuto fermarci.

Non ci siamo potuti / potute fermare.

 

Non avete potuto fermarvi.

 

Non vi siete potuti / potute fermare.

 

Non hanno potuto fermarsi.

Non si sono potuti / potute fermare.


 

AVERE

ESSERE

 

Ho dovuto riposarmi.

 

Mi sono dovuto / dovuta riposare.

 

Hai dovuto riposarti.

 

Ti sei dovuto / dovuta riposare.

Ha dovuto riposarsi.

 

Si é dovuto / dovuta ripoasre.

 

Abbiamo dovuto riposarci.

 

Ci siamo dovuti / dovute riposare.

 

Avete dovuto riposarvi.

 

Vi siete dovuti / dovute riposare.

 

Hanno dovuto riposarsi.

 

Si sono dovuti / dovute riposare.


 

AVERE

 

ESSERE

 

Ho saputo divertirmi.

 

Mi sono saputo / saputa divertire.

 

Hai saputo divertirti.

 

Ti sei saputo / saputa divertire.

 

Ha saputo divertirsi.

 

Si é saputo / saputa divertire.

 

Abbiamo saputo divertirci.

 

Ci siamo saputi / sapute divertire.

Avete saputo divertirvi.

 

Vi siete saputi / sapute divertire.

 

Hanno saputo divertirsi.

 

Si sono saputi / sapute divertire.


 



Zopakujte si:
1. Ako tvoria príčastie minulé modálne slovesá?
2. Kedy používajú modálne slovesá v „Passato Prossimo“ ako pomocné sloveso „avere“? Uveď aj príklady.
3. Kedy používajú modálne slovesá v „Passato Prossimo“ ako pomocné sloveso „essere“? Vysvetli a uveď nejaký príklad.
4. Ako to je v „Passato Prossimo“ ak spolu s modálnymi slovesami použijeme zvratné slovesá? Vysvetli a uveď príklady.

Použitá literatúra:
Michaela Saccardinová, Giuseppe Betta: Taliančina pre samoukov, 1994